Stojąc przed wyborem pompy ciepła, inwestorzy często czują się jak między młotem a kowadłem. Jeden instalator przysięga na „Splity”, strasząc zamarzaniem Monobloków. Drugi twierdzi, że „Split” to przeżytek i kłopoty z przepisami. Prawda leży w fizyce i… w Twojej kotłowni. Wybór między tymi technologiami to nie kwestia mody, ale bezpieczeństwa instalacji i późniejszych kosztów eksploatacyjnych, o których w salonie sprzedaży nikt głośno nie mówi.
Czym tak naprawdę różni się budowa tych urządzeń?
Główna różnica polega na lokalizacji układu chłodniczego; w pompie typu Monoblok cały układ z czynnikiem chłodniczym jest fabrycznie zamknięty w jednostce zewnętrznej (na dworze), a do domu wchodzą tylko rury z wodą grzewczą, natomiast w typie Split układ jest rozdzielony – skraplacz jest w domu, a parownik na zewnątrz, połączone rurami z gazem chłodniczym.
Mówiąc obrazowo:
- Monoblok to jak gotowa lodówka postawiona w ogrodzie. Producent zmontował ją w sterylnych warunkach, napełnił gazem i zaspawał. Ty tylko podpinasz do niej rury z wodą, która płynie do kaloryferów.
- Split (z ang. to split – dzielić) wymaga pracy „na otwartym sercu” u Ciebie w domu. Instalator musi połączyć jednostkę zewnętrzną z wewnętrzną miedzianymi rurkami, wpuścić w nie gaz, sprawdzić szczelność i modlić się, żeby żaden lut nie puścił po roku.
Czy to prawda, że Monoblok może zamarznąć zimą?
Tak, w przypadku długotrwałego braku prądu przy silnym mrozie woda w jednostce zewnętrznej Monobloka może zamarznąć i rozsadzić wymiennik, dlatego w Polsce obowiązkowo stosuje się zabezpieczenia: zawory zrzutowe (anty-zamrożeniowe) lub zalewa układ niezamarzającym glikolem.
To jest główny „straszak” na klientów. Wyobraź sobie, że jest -20°C, wichura zrywa linię energetyczną. Prądu nie ma przez 24 godziny. Pompa staje. Woda w rurach na zewnątrz domu przestaje krążyć. Fizyka robi swoje – lód zwiększa objętość i rozrywa stalowy wymiennik. Koszt naprawy? Kilkanaście tysięcy złotych. W pompie typu Split ten problem nie istnieje, bo na zewnątrz krąży gaz (czynnik chłodniczy), który nie zamarza, a woda jest bezpieczna wewnątrz ciepłego domu.
Czy to skreśla Monobloki? Absolutnie nie. Wystarczy zastosować glikol (płyn jak do chłodnic samochodowych) zamiast wody w obiegu zewnętrznym, albo proste zawory, które same wypuszczą wodę z pompy, gdy jej temperatura spadnie w okolice zera. To standardowe rozwiązania inżynierskie, a nie „magia”.
Dlaczego Monobloki wypierają Splity z rynku? (Kwestia F-Gaz)
Pompy Monoblok są fabrycznie hermetyczne i zazwyczaj nie wymagają od właściciela posiadania karty urządzenia w CRO ani corocznych, płatnych kontroli szczelności przez serwisanta z uprawnieniami F-Gaz, co obniża koszty eksploatacji.
Unia Europejska wypowiada wojnę gazom cieplarnianym (tzw. F-gazom). Przepisy są coraz bardziej rygorystyczne. Posiadając pompę Split z dużą ilością czynnika, stajesz się „operatorem urządzeń chłodniczych”. Masz obowiązek robić regularne przeglądy szczelności. Każda nieszczelność na łączeniach wykonanych przez instalatora to problem.
Nowoczesne pompy ciepła typu Monoblok coraz częściej pracują na naturalnym czynniku R290 (Propan). Jest on super-wydajny i ekologiczny, ale łatwopalny. Dlatego bezpieczniej jest go zamknąć w „pudle” na dworze (Monoblok), niż wpuszczać rurami do kotłowni (Split).
|
Cecha |
Pompa ciepła SPLIT |
Pompa ciepła MONOBLOK |
|
Montaż |
Skomplikowany (lutowanie rur chłodniczych) |
Prosty (hydraulika wodna) |
|
Ryzyko zamarznięcia |
Brak (na zewnątrz jest gaz) |
Istnieje (wymagany glikol/zawory) |
|
Wymogi prawne |
Często wymagana rejestracja i przeglądy F-Gaz |
Zazwyczaj brak wymogów (układ hermetyczny) |
|
Hałas |
Często głośniejsza jednostka zew. |
Zazwyczaj lepiej wyciszona i izolowana |
|
Cena urządzenia |
Tańsze w zakupie |
Droższe w zakupie |
|
Koszt montażu |
Droższy (wymaga uprawnień F-Gaz) |
Tańszy (zwykły hydraulik) |
Podsumowując: Jeśli masz małą kotłownię i boisz się formalności oraz kosztów serwisu – Monoblok na propanie (R290) to przyszłość. Jeśli mieszkasz w rejonie, gdzie prądu nie ma przez 3 dni w tygodniu, a boisz się glikolu – Split pozwoli Ci spać spokojniej.
Artykuł napisany wraz z https://e-magazyny.pl
Artykuł sponsorowany