Środa, 28 października 2026 Imieniny: Szymon, Tadeusz, Alfred Redakcja Kontakt
Bankowość

Ile wynosi dobrowolny ZUS?

Autor: Redakcja smartstart.pl Publikacja: 28 października 2026 3 min czytania
Biurko z kalkulatorem i dokumentami, symbolizujące planowanie finansowe i rozliczenia składek ZUS.
Grafika wygenerowana przez AI

Dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne w NFZ kosztuje w IV kwartale 2026 roku co najmniej 844,77 zł miesięcznie. Ta kwota dotyczy miesięcy październik–grudzień 2026 i wynika z 9% przeciętnego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Uwaga: dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne w NFZ to nie to samo co dobrowolne ubezpieczenie emerytalno-rentowe w ZUS.

Ile wynosi dobrowolna składka zdrowotna?

Okres Minimalna składka miesięczna Podstawa obliczenia
Październik–grudzień 2026 844,77 zł 9 386,28 zł × 9%

Podstawą wymiaru składki jest deklarowany miesięczny dochód, nie niższy jednak niż przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw wraz z wypłatami z zysku. W III kwartale 2026 roku wyniosło ono 9 386,28 zł, dlatego minimalna składka za IV kwartał to 844,77 zł.

Kwota zmienia się co kwartał, ponieważ zależy od obwieszczeń Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego. Składka jest miesięczna i niepodzielna, więc za miesiąc, w którym ubezpieczenie trwało choćby przez część miesiąca, trzeba zapłacić pełną kwotę. Termin płatności przypada do 20. dnia następnego miesiąca.

Opłata dodatkowa za przerwę w ubezpieczeniu

Jeżeli przed zawarciem umowy z NFZ występowała przerwa w ubezpieczeniu zdrowotnym i opłacaniu składek, NFZ może uzależnić zawarcie umowy od wniesienia opłaty dodatkowej. Jej wysokość zależy od długości przerwy:

Długość przerwy Minimalna opłata dodatkowa Możliwość zapłaty w ratach
Od 3 miesięcy do 1 roku 1 877,26 zł Nie, płatność jednorazowa
Powyżej 1 roku do 2 lat 4 693,14 zł Do 3 rat
Powyżej 2 do 5 lat 9 386,28 zł Do 6 rat
Powyżej 5 do 10 lat 14 079,42 zł Do 9 rat
Powyżej 10 lat 18 772,56 zł Do 12 rat

Opłatę trzeba uiścić przed podpisaniem umowy, a potwierdzenie wpłaty dołączyć do wniosku. W uzasadnionych przypadkach dyrektor właściwego oddziału wojewódzkiego NFZ może zgodzić się na rozłożenie opłaty na raty albo odstąpienie od jej pobrania.

Z opłaty dodatkowej mogą być zwolnieni między innymi wolontariusze oraz niektóre grupy cudzoziemców, w tym studenci spoza Unii Europejskiej i EFTA, osoby odbywające staż adaptacyjny lub kurs języka polskiego, a także niektóre osoby duchowne. Zwolnienie zależy od spełnienia warunków określonych w przepisach.

Jak przystąpić do dobrowolnego ubezpieczenia w NFZ?

Procedura obejmuje trzy zasadnicze etapy:

  1. Złóż wniosek wraz z dokumentami w oddziale wojewódzkim NFZ właściwym dla miejsca zamieszkania. Przygotuj dokument tożsamości, wniosek w dwóch egzemplarzach oraz dokument potwierdzający ostatni okres ubezpieczenia, jeśli NFZ nie ma pełnych danych.
  2. Podpisz umowę z NFZ i, jeśli jest wymagana, przedstaw potwierdzenie wniesienia opłaty dodatkowej.
  3. W ciągu 7 dni zgłoś się do ZUS, składając formularz ZUS ZZA. Jeśli zgłaszasz członków rodziny, potrzebny będzie także formularz ZUS ZCNA.

Po rejestracji ZUS nadaje indywidualny numer rachunku, na który wpłaca się składki. Za każdy miesiąc ubezpieczenia należy także składać deklarację rozliczeniową ZUS DRA. W razie wątpliwości dotyczących okresów pracy lub zamieszkania za granicą trzeba skontaktować się z właściwym oddziałem NFZ.

Dobrowolne ubezpieczenie zdrowotne może zawrzeć osoba mieszkająca w Polsce, która nie podlega obowiązkowemu ubezpieczeniu, nie jest zgłoszona jako członek rodziny osoby ubezpieczonej i nie korzysta z ubezpieczenia w innym państwie Unii Europejskiej lub EFTA.

Czym różni się dobrowolny ZUS od ubezpieczenia w NFZ?

Określenie „dobrowolny ZUS” bywa używane w odniesieniu do dwóch różnych spraw. Umowę dobrowolnego ubezpieczenia zdrowotnego zawiera się z NFZ, natomiast składki po zawarciu umowy rozlicza i pobiera ZUS. To ubezpieczenie finansuje dostęp do publicznej opieki zdrowotnej, a w określonych sytuacjach także możliwość uzyskania karty EKUZ.

Dobrowolne ubezpieczenia emerytalne i rentowe w ZUS są odrębną formą ubezpieczenia społecznego. Mogą dotyczyć osób, które nie podlegają obowiązkowo tym ubezpieczeniom, ale spełniają ustawowe warunki. Ich wysokość nie wynosi 844,77 zł. Zależy od zadeklarowanej podstawy wymiaru i jest ustalana według zasad dotyczących ubezpieczeń społecznych.

Jeżeli chodzi Ci o zabezpieczenie emerytalne lub rentowe, skontaktuj się bezpośrednio z ZUS. Jeżeli potrzebujesz dostępu do publicznej opieki zdrowotnej, właściwą instytucją w sprawie zawarcia umowy jest NFZ.

Najkrócej: w październiku, listopadzie i grudniu 2026 roku minimalna dobrowolna składka zdrowotna wynosi 844,77 zł miesięcznie, ale przy dłuższej przerwie może dojść także opłata dodatkowa.


Artykuł dotyczy przepisów i stawek wskazanych dla IV kwartału 2026 roku. Przed złożeniem wniosku sprawdź aktualne informacje w NFZ i ZUS, ponieważ wysokość składki zdrowotnej zmienia się co kwartał.

Redakcja smartstart.pl

Smartstart.pl tłumaczy ekonomię prostym językiem. Wyjaśniamy podstawowe pojęcia ekonomiczne, jak działają pieniądz, waluty i bankowość, skąd bierze się inflacja i jak sytuacja gospodarcza wpływa na domowe finanse. Pokazujemy, jak przełożyć tę wiedzę na codzienne decyzje o oszczędzaniu i wydawaniu pieniędzy. Treści mają charakter edukacyjny i nie są poradą inwestycyjną.

575 opublikowanych artykułów zobacz wszystkie

Przeczytaj też

Spis treści · 4 sekcji